Cách dạy con bướng bỉnh không gây tổn thương tâm lý trẻ sau này

Có nhiều cách dạy con bướng bỉnh nhưng liệu cha mẹ đã tìm được biện pháp hiệu quả nhất và không gây ảnh hưởng xấu tới tâm lý của trẻ sau này? Dưới đây là phương pháp dạy trẻ được các nhà tâm lý học khuyến khích các bậc phụ huynh áp dụng.

Cách dạy con bướng bỉnh không gây tổn thương tâm lý trẻ sau này
Cách dạy con bướng bỉnh không gây tổn thương tâm lý trẻ sau này

Lý do con trẻ bướng bỉnh không nghe lời

Trước khi tìm hiểu phương pháp phù hợp và cách dạy con bướng bỉnh đúng đắn, các bậc phụ huynh cần hiểu rõ lý do vì sao con trẻ nhà mình lại bướng bỉnh không nghe lời như vậy.

“Cha mẹ sinh con, trời sinh tính” – đúng vậy, mỗi đứa trẻ sinh ra sẽ có tính cách khác nhau, có xu hướng hành vi cũng khác nhau. Nhưng tính cách này của trẻ cũng chịu ảnh hưởng bởi môi trường xung quanh và cách dạy dỗ của cha mẹ.

Nhiều người vẫn thường thắc mắc tại sao cùng bố mẹ sinh ra mà có đứa rất ngoan, luôn nghe lời, trong khi đứa kia lại cực kỳ bướng bỉnh, luôn làm trái ý bố mẹ.  

Theo các nghiên cứu của các nhà tâm lý học, mỗi đứa trẻ có cách thể hiện tình cảm khác nhau. Nhiều bậc cha mẹ quá bận rộn với công việc nên không có thời gian vui chơi cùng con, khiến con cảm thấy không được yêu thương. Do đó, nhiều khi trẻ bướng bỉnh, làm trái lời cha mẹ là vì các bé muốn khẳng định sự tồn tại của mình và muốn dành được sự chú ý của cha mẹ.

Cũng có một số trường hợp, con trẻ bướng bỉnh là cha mẹ chiều hư quá, khiến bé luôn làm theo ý mình và không quan tâm tới cảm xúc của người khác. 

Lý do con trẻ bướng bỉnh không nghe lời

Cách dạy con bướng bỉnh hiệu quả nhất

Có rất nhiều cách dạy con bướng bỉnh vô cùng đơn giản, không cần roi vọt mà cha mẹ có thể thường xuyên thực hành để giúp con rèn luyện tính cách bản thân tốt hơn:

Đọc sách cùng con

Đọc sách là một thói quen rất tốt đối với cả người lớn và trẻ em. Thông qua những câu chuyện chứa đựng những thông điệp mang tính nhân văn, con trẻ sẽ nhận được nhiều kiến thức và nhiều bài học cuộc sống ý nghĩa. Điều này giúp trẻ thay đổi tâm tính, có cách nhìn nhận và cư xử đúng đắn hơn. 

Cha mẹ nên lựa chọn những câu chuyện cổ tích và các sách truyện có nội dung đơn giản, dễ giảng giải cho con. Đồng thời, nên lựa chọn những cuốn truyện có các hình ảnh minh họa nhiều màu sắc bắt mắt. Đây là cách dạy con bướng bỉnh đơn giản nhưng vô cùng hiệu quả, đồng thời còn xây dựng cho trẻ thói quen đọc sách từ nhỏ.  

Tâm sự cùng con, để con được tự do bày tỏ cảm xúc, ý kiến của bản thân

Cha mẹ nên thường xuyên tâm sự với con, tạo điều kiện cho con trẻ bày tỏ cảm xúc và ý kiến về sở thích, mong muốn của mình. Hãy thường xuyên trò chuyện và đặt câu hỏi cho trẻ. Đừng bác bỏ, đừng nói “không” khi những mong muốn của trẻ đi ngược lại với mong muốn của cha mẹ.

Con càng bướng bỉnh thì cha mẹ càng cần tâm sự nhiều, cho con cơ hội thể hiện cảm xúc, bày tỏ ý kiến của bản thân. Cách dạy con bướng bỉnh này sẽ giúp cha mẹ nhận thức được nguyên nhân của vấn đề, đồng thời giúp con giải tỏa những cảm xúc tiêu cực.

Khi cha mẹ không cho con nói lên ý kiến của mình, hoặc luôn không đồng tình với con, bắt con phải nghe theo quan điểm của mình thì dần dần con sẽ mất đi chính kiến, dù là việc học hay làm gì cũng phải phụ thuộc vào cha mẹ.

Cách dạy con bướng bỉnh hiệu quả nhất

Để trẻ tham gia làm việc nhà

Cho trẻ làm việc nhà vừa sức là một cách dạy con bướng bỉnh hiệu quả bởi nó giúp trẻ cảm thấy được tin tưởng, tạo điều kiện cho con trẻ được trải nghiệm cảm giác phấn khích khi mình làm được việc có ích cho gia đình. 

Hãy chọn khu vực an toàn để trẻ làm việc nhà. Trong quá trình làm, trẻ có thể làm đổ/ vỡ/ trầy xước đồ, nhưng các bậc phụ huynh hãy cứ tin tưởng và nhắc nhở nhẹ nhàng, trẻ sẽ tiến bộ rõ ràng sau từng sai sót như vậy. 

Khi trẻ cảm thấy mình được tin tưởng, được giao trọng trách, con sẽ có cảm giác trưởng thành hơn, tự hào hơn vì đã giúp đỡ được người lớn, nhận thức được về vai trò của bản thân đối với gia đình và dần trở nên ngoan ngoãn hơn.

Rèn cho bé tính tự lập

Hãy cho bé tự chọn đồ muốn mặc, tự chọn món muốn ăn, làm các việc con muốn làm và ba mẹ chỉ đóng vai trò là người hướng dẫn con, chứ không phải là người quyết định và áp đặt. Rèn cho bé tính tự lập từ nhỏ là một cách dạy con bướng bỉnh hiệu quả.

Nhiều cha mẹ muốn con ăn những đồ ăn nhiều dinh dưỡng, tốt cho sức khỏe nhưng bé lại không chịu ăn. Cách tốt nhất không phải là dọa nạt, bắt ép trẻ mà hãy giải thích cho trẻ những lợi ích khi ăn uống đủ chất thông qua những câu chuyện thú vị. 

Cha mẹ hãy liên hệ với các nhân vật trong các câu chuyện cổ tích hay các bộ phim hoạt hình mà bé thích. Ví dụ bé thích người nhện, hãy nói với bé: “Khi con thịt bò này, con sẽ lớn nhanh và khỏe mạnh người nhện trong SpiderMan”. 

Rèn cho con tính tự lập

Các lưu ý trong cách dạy con bướng bỉnh

Dưới đây là một số lưu ý cha mẹ cần biết để lựa chọn được cách dạy con bướng bỉnh phù hợp nhất:

Không áp đặt trẻ

Cha mẹ cho rằng con mình là một đứa trẻ bướng bỉnh, không chịu nghe lời. Nhưng liệu cha mẹ có thực sự hiểu đúng như thế nào là bướng bỉnh? 

Khi trẻ bày tỏ quan điểm, ý kiến cá nhân nhưng quan điểm đó không đúng ý cha mẹ, khi đó các bậc phụ huynh thường cho rằng con mình ngang ngược, nhưng liệu cha mẹ có nên thử ngồi lại ngẫm nghĩ xem liệu con khó dạy bảo hay chính cha mẹ là những người độc đoán và áp đặt trẻ phải làm theo ý mình?

Áp đặt “Con phải ăn cái này!”, “Con phải làm như thế này mới đúng!”, “Con không được nói như thế!”… không phải là cách dạy con bướng bỉnh trở nên ngoan hơn. Thay vào đó, cha mẹ cần biết cách định hướng trẻ làm theo điều cha mẹ muốn. 

Khi bạn muốn con ăn nhiều rau, thay vì ép con “Con phải ăn thêm rau và không được ăn snack nữa!”, hãy cho con có sự lựa chọn, ví dụ như: “Hôm nay, Bin  muốn ăn rau cải hay rau ngót?”. Sự lựa chọn giúp con có cảm giác mình được tự chủ làm điều mình muốn chứ không bị cha mẹ áp đặt. 

Đồng cảm và thể hiện tình yêu thương với trẻ

Không phải các hình phạt mà chỉ có tình yêu thương mới là cách dạy con bướng bỉnh hiệu quả nhất. Thể hiện sự đồng cảm với con khi con có chuyện buồn, cho con thấy rằng những sai lầm con mắc phải cũng là điều cha mẹ từng trải qua. 

Tình yêu thương và sự đồng cảm giúp con chia sẻ nhiều hơn với cha mẹ. Con sẽ lắng nghe những lời khuyên bảo của cha mẹ thay vì phản kháng và làm theo ý mình.

Các lưu ý trong cách dạy con bướng bỉnh

Cha mẹ cần biết cách làm chủ cảm xúc, không nóng giận

Có nhiều lúc việc làm của trẻ khiến bạn vô cùng tức giận. Những lúc đó, bạn cần biết cách làm chủ cảm xúc. Hãy để cảm xúc tức giận lắng xuống, chỉ nói chuyện và dạy dỗ trẻ khi bạn hoàn toàn bình tĩnh. 

La mắng và roi vọt không phải là cách dạy con bướng bỉnh trở nên ngoan hơn. Nó chỉ càng khiến trẻ có cảm giác sợ hãi và dẫn tới tâm lý phản kháng và không nghe lời. 

Giao tiếp khéo léo và không la mắng trẻ

Khi giao tiếp với trẻ, cha mẹ cần lựa chọn từ ngữ và ngôn ngữ cơ thể phù hợp. Giao tiếp với con thân mật, nhẹ nhàng, bày tỏ sự yêu thương là cách dạy con bướng bỉnh trở nên ngoan ngoãn mà không cần roi vọt. Dù con có hành động sai thì cha mẹ cũng tuyệt đối không la mắng trẻ hay sử dụng bất cứ biện pháp nào có liên quan đến bạo lực.

Việc la mắng và sử dụng bạo lực dù là nhỏ nhất cũng sẽ khiến trẻ bị tổn thương về mặt tâm lý. Điều này dẫn tới hai trường hợp: hoặc trẻ sẽ càng khó bảo và không chịu nghe lời, hoặc trẻ sẽ trở nên tự ti, rụt rè, ngại giao tiếp và cả hai trường hợp này đều ảnh hưởng đến quá trình phát triển tinh thần của trẻ. 

Trên đây là những chia sẻ bổ ích về cách dạy con bướng bỉnh mà các nhà tâm lý học khuyên cha mẹ nên áp dụng. Hi vọng qua bài viết được chia sẻ bởi Blog Phát Triển Toàn Diện các bậc phụ huynh đã có phương pháp dạy con hiệu quả hơn, giúp con được phát triển khỏe mạnh toàn diện về cả thể chất và tinh thần. 

Bài viết cùng chủ đề